TBMM’de çocuklara ilişkin ceza düzenlemesinin ilk iki maddesi kabul edildi

TBMM Genel Kurulunda, suça sürüklenen çocuklara ilişkin düzenlemeler içeren kanun teklifinin ilk iki maddesi kabul edildi.

Kabul edilen düzenlemeye göre, ateşli silahını gerekli dikkat ve özeni göstermeden saklayan ve bu nedenle silahın bir çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi, daha ağır bir suç oluşmaması halinde 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılabilecek.

Teklifle çocukların ceza sorumluluğuna ilişkin hükümler de yeniden düzenleniyor. Buna göre, suç işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş ancak 15 yaşını doldurmamış çocuklar, işledikleri fiilin anlam ve sonuçlarını kavrayamıyor veya davranışlarını yönlendirme yetenekleri yeterince gelişmemişse ceza almayacak. Bu çocuklar hakkında çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanacak.

Fiilin anlam ve sonuçlarını kavrayabildiği belirlenen 12-15 yaş grubundaki çocuklar ise suçun niteliğine göre cezalandırılacak. Ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren suçlarda 13 yıldan 18 yıla, müebbet hapis gerektiren suçlarda 10 yıldan 12 yıla kadar hapis cezası verilebilecek. Diğer cezalarda yarı oranında indirim uygulanacak ve hapis cezası her fiil için 9 yılı aşamayacak.

15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış çocuklar için de ceza aralıkları yeniden belirlendi. Bu yaş grubunda ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren suçlarda 19 yıldan 27 yıla, müebbet hapis gerektiren suçlarda ise 15 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası uygulanabilecek. Diğer cezalarda üçte bir oranında indirim yapılacak ve ceza her fiil için 15 yılı geçemeyecek.

Genel Kurulda kabul edilen önergeyle, kasten öldürme ile ölüm, bitkisel hayat, kalıcı hastalık, organ kaybı veya yüzün sürekli değişmesi gibi ağır sonuçlar doğuran yaralama suçlarında 15-18 yaş grubundaki çocuklar için yaş indiriminin uygulanmamasının önü açıldı. Hakim bu kararı verirken suçun işleniş biçimini, failin kastını, amacını, saikini ve daha önce kasıtlı bir suçtan hapis cezası alıp almadığını dikkate alacak.

Düzenlemeyle ayrıca 12-15 yaş grubundaki çocuklar için de hakime, belirli durumlarda bir üst yaş grubuna ilişkin ceza rejimini uygulama yetkisi tanınıyor.

Teklifte yer alan, tekerrür hükümlerinin uygulanmasında yaş istisnasının 18’den 15’e düşürülmesini öngören 3’üncü madde ise metinden çıkarıldı.

Teklifin 4’üncü maddesinin görüşmeleri sırasında TBMM Başkanvekili Tekin Bingöl birleşime ara verdi. Aranın ardından komisyonun Genel Kuruldaki yerini almaması üzerine birleşim saat 14.00’te toplanmak üzere kapatıldı.

TBMM Adalet Komisyonu Başkanı Cüneyt Yüksel, düzenlemenin mahkemelerce verilen cezaları artırmadığını, yalnızca sınırlı sayıdaki ağır suçlarda koşullu salıverme süresinin hesaplanma yöntemini değiştirdiğini belirtti.

Yüksel, düzenlemenin çocuk adalet sisteminde cezasızlık algısını azaltmayı ve çocukların suç örgütlerinin etkisine açık hale gelmesini önlemeyi amaçladığını ifade etti.