Rotten Tomatoes Skandalı: Puanlar Rüşvetle Değiştirildi

Rotten Tomatoes’un Tomatometer puanlarının, bir PR şirketinin eleştirmenlere ödeme yaparak yürüttüğü iddia edilen bir yöntemle yapay biçimde yükseltildiği ileri sürüldü. Vulture’ın haberine göre Bunker 15 adlı firma, bazı eleştirmenlere inceleme başına 50 dolar veya daha fazla ödeme teklif etti. İddiaya göre amaç, olumsuz eleştirilerin Rotten Tomatoes’a yansımamasını sağlamak ve platformda daha çok olumlu değerlendirmenin görünmesine zemin hazırlamaktı.

İddia edilen yöntem nasıl işledi? Haberde aktarılan mekanizmanın iki aşamalı çalıştığı belirtildi. Buna göre Bunker 15, daha az bilinen yayınlarda çalışan eleştirmenlerle temas kurdu ve ücret karşılığında inceleme üretimini teşvik etti.

İddiaya göre eleştirmen filmi beğenirse değerlendirmesini Rotten Tomatoes’un takip ettiği mecralarda yayımlaması istendi; beğenmezse ise Rotten Tomatoes’un izlemediği bir platformda yayımlaması ya da hiç yayımlamaması talep edildi.

Bu yaklaşımın, puanı belirleyen “sayım havuzunu” fiilen daraltarak Tomatometer sonucunu yukarı çekebilecek bir filtre etkisi yarattığı ifade ediliyor.

“Ophelia” örneği Vulture haberinde, yöntemin somut örneği olarak 2018 yapımı “Ophelia” filmi öne çıkarıldı. Film, başlangıçta yaklaşık %46 seviyesinde görünürken %60 eşiğini geçemediği için “Çürük” kategorisinde yer aldı.

İddiaya göre Bunker 15’in müdahalesi sonrasında yalnızca olumlu eleştiriler sistemde görünür hale geldi ve puan kısa sürede %62’ye yükselerek “Taze” statüsüne geçti. Bu değişimin ardından filmin IFC Films tarafından satın alındığı ve dağıtıma çıktığı aktarıldı.

Rotten Tomatoes’tan adım, Bunker 15’ten ret Skandalın duyulmasının ardından Rotten Tomatoes, platform bütünlüğünü korumaya dönük adımlar attığını açıkladı. Şirket; Bunker 15’i, manipülasyona dahil olduğu belirtilen eleştirmenleri ve ilgili filmleri platformdan yasakladığını, ayrıca Bunker 15’e resmi bir ihtar mektubu gönderildiğini bildirdi.

Bunker 15’in kurucusu Daniel Harlow ise iddiaları reddetti. Harlow, amaçlarının filmleri onları takdir edebilecek niş kitlelerle buluşturmak olduğunu, kimseyi olumlu yorum yazmaya zorlamadıklarını söyledi ve Vulture haberini “söylentilerle dolu” diye niteledi.

Tartışma: Tekil metriklerin etkisi Olay, Tomatometer gibi tekil metriklerin özellikle bağımsız filmlerde dağıtım anlaşmaları ve görünürlük üzerinde nasıl bir kaldıraç etkisi yaratabildiğini yeniden gündeme taşıdı. “Taze” eşiği, pazarlama materyallerinde ve izleyici kararlarında sık kullanılan bir sinyal işlevi görüyor. Bu nedenle eleştirmen havuzuna erişim, hangi incelemelerin “sayım havuzuna” dahil edildiği ve platformların denetim süreçleri; sektör güveni, tanıtım etiği ve piyasa şeffaflığı açısından daha yakından izlenen başlıklar haline geliyor.

Ülke etkisi: Gelişme, ABD merkezli dijital platformlarda tüketiciye sunulan puanlama metriklerinin denetimi ve şeffaflığı tartışmasını büyütebilir; reklam, tanıtım ve tüketiciyi yanıltma başlıklarında düzenleyici kurumların inceleme eşiğini etkileyebilir.

Sektör etkisi: Film dağıtımı ve pazarlamasında eleştiri agregatörlerine bağımlılık, PR ajanslarının yöntemlerini ve stüdyoların uyum süreçlerini yeniden şekillendirebilir. Platformların hangi yayınları ve eleştirmenleri “sayım havuzuna” aldığı daha kritik bir rekabet unsuru haline gelebilir.

Piyasa etkisi: Platform güvenilirliğine dair risk algısı, medya ve eğlence şirketlerinde itibar primi/iskontosu üzerinden fiyatlamayı etkileyebilir. Dağıtım anlaşmalarında performans göstergesi olarak kullanılan puan metrikleri sorgulanırsa, sözleşme şartları ve pazarlama harcamalarının etkinliği kanalıyla nakit akışı beklentileri değişebilir.