Paris'te Miçotakis-Macron zirvesi: İki lider Doğu Akdeniz'deki enerji projesini görüştü

Great Sea Interconnector, Miçotakis-Macron görüşmesinde enerji güvenliği, Türkiye itirazları ve 657 milyon euroluk AB fonuyla öne çıktı.

Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, Uluslararası Uzay Zirvesi için bulunduğu Paris’te Çarşamba günü Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile görüştü. Elysee Sarayı’ndaki akşam yemeği öncesinde yapılan temas, Atina ile Paris’in enerji altyapısı, Doğu Akdeniz ve ikili iş birliği başlıklarını aynı masaya taşıdı.

657 milyon euroluk bağ

Görüşmenin merkezindeki dosya, Yunanistan ile Kıbrıs arasında planlanan denizaltı elektrik bağlantısı oldu. Great Sea Interconnector adıyla yürütülen proje, Avrupa Komisyonu’ndan sağlanan 657 milyon euroluk fon nedeniyle yalnızca iki ülkenin altyapı gündemiyle sınırlı değil.

Paris temasları, Fransız yatırım grubu Meridiam’ın projeyi geliştirmekle görevli GSI şirketinde çoğunluk hissedarı olmasına yönelik anlaşmanın ardından geldi. Bu adım, Fransa’yı finansman ve proje yönetimi kanalından bağlantının daha görünür taraflarından biri haline getiriyor.

Projenin ilerlemesi için deniz dibi araştırmalarının yeniden başlaması beklenen başlıklar arasında yer alıyor. Süreç, Kıbrıs içindeki siyasi ve ticari anlaşmazlıkların yanında, Yunan adaları ile Kıbrıs arasındaki bölgede ruhsatlandırma yetkisine ilişkin Türkiye’nin itirazlarıyla da karşı karşıya bulunuyor.

Hürmüz ve sosyal medya

Miçotakis ile Macron, Doğu Akdeniz’in yanı sıra İran ve Orta Doğu’daki gelişmeleri de değerlendirdi. Miçotakis, Mısır temaslarına ilişkin Macron’a bilgi verirken, iki lider 15 yaş altındaki çocukların sosyal medyaya erişiminin sınırlandırılması için Yunanistan ve Fransa’nın yürüttüğü ortak girişimleri de ele aldı.

Enerji başlığı Hürmüz Boğazı üzerinden de gündeme geldi. Miçotakis, boğaz çevresindeki krizin enerji maliyetleri üzerindeki baskısına dikkat çekerek, artan faturalar karşısında Avrupa Birliği düzeyinde adım atılması çağrısında bulundu.

Golemis için ilk uçuş

Paris programının diğer ayağı, Uluslararası Uzay İstasyonu’na gitmesi planlanan PAM-6 görevinin mürettebat tanıtımıydı. Ekipte, uzaya seyahat edecek ilk Yunan astronot olması beklenen Adrianos Golemis de yer alıyor.

Misyonun Vast tarafından, Avrupa Uzay Ajansı ve NASA iş birliğiyle yürütüleceği açıklandı. Miçotakis törende Yunanistan’ın uzay kapasitesindeki değişimi 18 uydu sayısıyla anlattı.

"Birkaç yıl önce Yunanistan'ın uzayda hiçbir varlığı yoktu. Ne bir uzay programımız ne de bir uzay stratejimiz vardı. Şimdiyse yörüngede 18 uydumuz bulunuyor. Yunanistan, uydu üretimi alanında kendi ekosistemini geliştiriyor. İlk Yunan astronotun Vast misyonunun bir parçası olarak uzaya gönderileceğini duyurmaktan büyük gurur duyuyoruz."

Miçotakis’in mesajı, Atina’nın savunma, haberleşme ve veri toplama alanlarında uzay programını sanayi politikasıyla birlikte konumlandırmak istediğini gösteriyor. Golemis’in uçuşu gerçekleşirse, Yunanistan için sembolik eşik insanlı uzay faaliyetlerine katılım olacak.

İzin süreci belirleyici kalıyor

Great Sea Interconnector için kısa vadeli sınav, teknik hazırlıkların siyasi itirazlarla aynı anda yönetilip yönetilemeyeceği olacak. Deniz dibi araştırmaları ilerler ve izin kanalı açık kalırsa, proje GSI ve Meridiam açısından takvim görünürlüğü sağlayabilir; enerji sektörü için de Doğu Akdeniz’de yeni denizaltı iletim yatırımlarına emsal oluşturabilir.

Eğer Türkiye’nin ruhsatlandırma itirazları veya Kıbrıs içindeki anlaşmazlıklar süreci yavaşlatırsa, maliyet ve süre riski GSI üzerinde daha görünür hale gelir. Bu durumda Avrupa’nın elektrik bağlantıları üzerinden enerji çeşitlendirme hedefi daha sınırlı ilerlerken, sektör benzer projelerde siyasi izin riskini daha yüksek fiyatlayabilir.