A360
Atlas Özet✦ Atlas AI
01
OneTaste kurucusu Nicole Daedone, “aydınlanma” vaadiyle kurduğu yapıda insanları zorla çalıştırdığı için 9 yıl hapis cezasına çarptırıldı, bu da wellness endüstrisinde şok etkisi yarattı.
02
Mahkeme, şirketin “orgazmik meditasyon” pratiğini kullanarak katılımcıları borçlandırdığı, psikolojik olarak manipüle ettiği ve bir sömürü ağı kurduğu sonucuna vardı.
03
Bu dava, hızla büyüyen ancak denetimsiz olan wellness sektöründeki potansiyel tehlikelere dikkat çekiyor ve benzer yapılar için yasal bir emsal oluşturuyor.
Atlas AI
ABD’de Brooklyn’de görülen federal davada OneTaste’in kurucusu Nicole Daedone, “zorla çalıştırma komplosu” suçundan 9 yıl hapse mahkûm edildi. Aynı dosyada şirketin eski satış direktörü ve Daedone’un ortağı Rachel Cherwitz de aynı suçtan suçlu bulunarak 6,5 yıl hapis cezası aldı.
Dosyaya göre OneTaste, 2004’te San Francisco’da kuruldu ve iş modelini “orgazmik meditasyon” adı verilen bir uygulama etrafında büyüttü. Şirket, özellikle kadınlara dönük cinsel ve ruhsal dönüşüm vaadiyle küresel ölçekte görünürlük kazanırken, savcılık bu yapının zamanla bir eğitim programı olmaktan çıkıp katılımcıları finansal ve psikolojik baskı yoluyla kontrol eden bir sisteme dönüştüğünü ileri sürdü.
İddianamede, katılımcıların yüksek ücretli eğitim paketleri ve hizmetler üzerinden borçlandırıldığı; bu borçluluk ve bağlılık ilişkisi üzerinden ücretsiz çalışmaya zorlandığı belirtildi. Soruşturma bulgularında, üyelerin ayrılmasını zorlaştıran manipülatif yöntemlerin kullanıldığı iddiası da dosyanın merkezinde yer aldı. Mahkeme, bu unsurların bir araya gelmesiyle “zorla çalıştırma komplosu” suçunun oluştuğu sonucuna vardı.
Wellness sektöründe denetim tartışmaları
Karar, “wellness” ve kişisel gelişim alanında hızla büyüyen ve denetimi sınırlı yapılara dönük hukuki riskleri yeniden gündeme taşıdı. Bu suçlama tipi çoğu zaman göçmen işçiler gibi kırılgan gruplara ilişkin dosyalarda öne çıkarken, bir wellness organizasyonuna uygulanması emsal niteliği tartışmalarını da güçlendirdi.
OneTaste’e yönelik kamuoyu ilgisi, 2022’de yayımlanan Netflix belgeseli “Orgasm Inc: The Story of OneTaste” ile yeniden yükseldi; şirkete ilişkin tarikat benzeri bir yapıya dönüştüğü iddiaları daha geniş kitlelere ulaştı. Dava sürecinde savunma, katılımcıların eğitimli bireyler olduğunu ve istedikleri an ayrılabileceklerini savundu. Buna karşın mahkeme, yapının bilinçli bir istismar ağı olarak kurgulandığı kanaatine vardı.
Dosyada dikkat çeken unsurlardan biri de Daedone’un şirketin en görünür döneminde, 2017’de hisselerini 12 milyon dolara satmış olmasıydı. Bu satış, şirketin ticari ölçeğine ve kurucunun finansal kazancına işaret eden bir veri olarak kayda geçti.
• ABD’de wellness ve kişisel gelişim alanında tüketici koruması ile çalışma ilişkileri denetiminin artmasına yönelik bir yargı örneği oluşturabilir.
• Benzer şirketler, ücretlendirme, sözleşme şartları ve çalışan/katılımcı statüsü gibi alanlarda daha yüksek uyum gereklilikleriyle karşılaşabilir.
• Medya görünürlüğü yüksek davalar, itibar riskini artırarak benzer iş modellerine sahip şirketlerin finansman koşullarını ve talep görünümünü etkileyebilir.
