Kızıl saç geni doğal seçilimle yayılmış olabilir

Bilim insanlarının geniş çaplı DNA analizlerine dayanan yeni çalışması, insan evriminin sanıldığının aksine durmadığını ortaya koydu. Araştırmada yaklaşık 16 bin antik ve 6 bin modern insanın genetik verileri incelendi ve son 10 bin yılda yüzlerce genetik değişimin doğal seçilimle yayıldığı tespit edildi.

Kızıl saç geninde artış

Çalışmanın en dikkat çekici bulgularından biri, kızıl saç ve açık tenle ilişkili genlerin zamanla daha yaygın hale gelmesi oldu. Araştırmacılar, bu genlerin özellikle Avrupa’da pozitif seçilimle desteklenmiş olabileceğini belirtiyor.

Güneş ışığıyla bağlantı ihtimali

Uzmanlara göre kızıl saç ve açık ten, düşük güneş ışığına sahip bölgelerde avantaj sağlamış olabilir. Bu özelliklerin, vücudun D vitamini üretimini artırarak hayatta kalma şansını yükseltmiş olabileceği değerlendiriliyor.

479 genetik değişim tespit edildi

Araştırma kapsamında toplam 479 genetik varyantın doğal seçilimle yaygınlaştığı belirlendi. Bunlar arasında yalnızca fiziksel özellikler değil; bağışıklık sistemi, metabolizma ve bazı hastalıklara yatkınlıkla ilgili genler de yer alıyor.

Hastalıklarla bağlantılı genler de arttı

İlginç şekilde, çölyak hastalığı gibi bazı rahatsızlıklarla bağlantılı genlerin de daha yaygın hale geldiği görüldü. Bilim insanları, bu genlerin geçmişte belirli enfeksiyonlara karşı koruyucu avantaj sağlamış olabileceğini düşünüyor.

Tarım devrimi etkisi

Araştırmaya göre genetik değişimlerin hızlanmasında tarıma geçiş önemli rol oynadı. Yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte beslenme biçimi ve hastalık ortamı değişti; bu da insan genetiği üzerinde yeni seçilim baskıları oluşturdu.

Genel değerlendirme

Çalışma, insan evriminin yakın geçmişte de aktif şekilde sürdüğünü gösteriyor. Kızıl saç geni örneği ise, çevresel koşulların insan biyolojisini nasıl şekillendirdiğine dair çarpıcı bir örnek olarak öne çıkıyor.