İzmir’de ‘UMUT’ fotoğraf sergisi eğitimin yolculuğunu 50 karede özetliyor

İzmir’de, Yeni Kuşak Köy Enstitülüler Derneği öncülüğünde ve sivil toplum kuruluşlarının iş birliğiyle hazırlanan eğitim temalı “UMUT” Fotoğraf Sergisi, 15 Mayıs 2026’da Konak Modern Sanat Merkezi’nde kapılarını açtı. Sergi, Köy Enstitülerinden bugüne eğitimin dönüşümünü 50 fotoğrafla aktarıyor.

Proje, Konak Belediyesinin desteğiyle; İzmir Fotoğraf Sanatı Derneği (İFOD), Adabelenliler Derneği ve Başka Bir Okul Mümkün (BOM) Veli Kooperatifi’nin katkılarıyla hayata geçirildi. Ziyaretçiler sergiyi 22 Mayıs’a kadar görebilecek.

Organizatörlere göre seçki, eğitim tarihine ve aydınlanma mücadelesine ışık tutan başlıklara odaklanıyor. İlk bölüm, İzmir’de yaşayan Köy Enstitüsü mezunlarının çeşitli etkinliklerde ve ev ziyaretlerinde kaydedilmiş fotoğraflarından oluşuyor. Devamında, Ortaklar Öğretmen Okulu’na uzanan bir hat kuruluyor; bazı kareler, geçmişte Ortaklar Köy Enstitüsü olarak kullanılan ve bugün atıl durumdaki yapılarda çekilmiş görüntüleri içeriyor.

Yeni Kuşak Köy Enstitülüler Derneği İzmir Şube Başkanı Özgün Utku, açılışta yaptığı konuşmada serginin Cumhuriyet’in asırlık tanıklarının hikâyelerini sanatseverlere ulaştırmayı amaçladığını belirtti. Utku, anlatının Köy Enstitüsü mezunlarıyla başladığını, Ortaklar Öğretmen Okulu mezunlarının fotoğraflarıyla sürdüğünü ve günümüzden örneklerle tamamlandığını söyledi.

Serginin son bölümünde, İzmir’deki veli kooperatifinin çalışmaları ile eğitimde topluluk temelli çabaların güncel yansımaları yer alıyor.

Etkinlik, geçmişe dönük bellek ve güncel pratikleri yan yana getirerek izleyiciyi eğitimin sürekliliği ve değişimi üzerine düşünmeye davet ediyor. Farklı dönemlerden derlenen kareler, mekân ve insan üzerinden bir hat kuruyor; böylece kişisel anlatılar, kurumsal tarihle birlikte okunabilir bir bağlama yerleşiyor.

Köy Enstitülerinden bugüne uzanan seçki

Ortaklar Öğretmen Okulu ve arşiv izleri

Sergideki Ortaklar Öğretmen Okulu’na ait görüntüler, eğitim kurumlarının zaman içindeki dönüşümünü görselleştiriyor. Fotoğrafların bir bölümü, Ortaklar Köy Enstitüsü’nün bugün yalnızlığa terk edilmiş binalarında çekildiği için, mekânın taşıdığı tarihsel hafızayı da görünür kılıyor. Bu yaklaşım, izleyicinin fotoğrafı yalnızca bir belge olarak değil, aynı zamanda belleği taşıyan bir “iz” olarak okumasına kapı aralıyor.

Seçki, erken dönem Cumhuriyet eğitim hamlelerinin birey ve toplum üzerindeki etkisini kişisel portreler eşliğinde sunarken, bugüne uzanan çizgide eğitim ortamlarının ve aktörlerinin çeşitliliğini de kayda geçiriyor. Böylece, tekil anların ötesinde, farklı kuşakların ortak deneyimleri üzerinden bir anlatı kuruluyor.

Açılışta öne çıkan mesajlar

Dernek başkanının değerlendirmesi

Özgün Utku’nun vurguladığı üzere sergi, İzmir’de yaşayan Köy Enstitüsü mezunlarının fotoğraflarıyla başlayıp Ortaklar Öğretmen Okulu’ndan kesitlerle ilerliyor ve günümüzdeki örneklerle tamamlanıyor. Bu kurgu, eğitimde geçmiş ile bugünü yan yana getirerek süreklilik ve kopuş anlarını görünür kılıyor. Organizatörler, anlatının merkezine “umut” kavramını yerleştirerek bireysel tanıklıkların toplumsal belleğe katkısını öne çıkarıyor.

İzleyici, farklı dönemlerden seçilmiş 50 eserde hem kurumsal tarih hem de kişisel yaşam öykülerini bir arada izleme imkânı buluyor. Serginin ortak yapım niteliği —belediye desteği ve fotoğraf, mezun ve veli kooperatifi paydaşlıkları— yerel kültür kurumlarıyla sivil inisiyatiflerin birlikte üretim kapasitesine de işaret ediyor.

Sergi, 22 Mayıs’a kadar Konak Modern Sanat Merkezi’nde görülebilecek. Ziyaret planı ve güncel bilgilendirmeler için merkezin duyuruları takip edilebilir.