İran'da Savaşın Ekonomik Etkileri Derinleşiyor

İran'da Savaşın Ekonomik Etkileri Derinleşiyor ABD ve İsrail'in 28 Şubat 2026'da İran'a karşı başlattığı hava harekatının üzerinden iki aydan fazla zaman geçti. Bu durum, İran ekonomisinde ciddi bir daralmaya ve enflasyonda artışa yol açtı. Uluslararası Para Fonu, 2026 için İran'da yüzde 6,1'lik bir daralma ve yüzde 68,9'luk bir enflasyon öngörüyor. İran Merkez Bankası verilerine göre, 20 Mart-20 Nisan arasındaki yıllık enflasyon yüzde 65,8 oldu ve riyal 29 Nisan'da dolar karşısında 1,81 milyon ile tarihi düşük seviyesini gördü.

Savaşın uzaması, İran'ın altyapısında büyük yıkıma neden oldu ve bu durum, Haziran 2025'teki 12 günlük çatışmaların Aralık 2025'te tetiklediği istikrarsızlık örüntüsünden daha derin bir etki yaratıyor. Özellikle gıda ve enerji güvenliği ciddi şekilde etkilendi. Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüseferin aksamasıyla tahıl ithalatı durma noktasına geldi. İsrail'in 18 Mart'ta vurduğu Güney Pars sahası, ülkenin enerji arzının yaklaşık yüzde 90'ını sağlıyor ve doğal gaz kaynaklı gübre üretiminin temelini oluşturuyor. Bu durum, tarımsal verimi ve gıda fiyatlarını olumsuz etkiliyor.

Ekonomik baskılar, İran'da toplumsal gerilimleri artırıyor. Mart 2025-Mart 2026 arasında ekmek fiyatları yüzde 140, et yüzde 135, yağ yüzde 219 arttı. Bu durum, özellikle kentli maaşlı kesim ve kamu çalışanları arasında memnuniyetsizliğe yol açıyor. Bu kesimler, 2009 Yeşil Hareketi ve 2022 Mahsa Emini protestolarının omurgasını oluşturuyordu. Ayrıca, etnik bölgelerdeki (Kürt bölgeleri, Sistan-Belucistan, Huzistan) Devrim Muhafızları Ordusu ve Besic karargahlarının vurulması, gelecekte güvenlik ve yönetim kapasitesi açısından baskı yaratabilir.