Bütçede SGK’ya yüzde 66’lık artış: Emekli aylıklarına ek zam sinyali mi?

Ekonomist Hakkı Hakan Yılmaz, 2027 bütçesi için öngörülen harcama artışının enflasyon hedefiyle uyumunu sorgularken ücretlerde aşınma riski görüyor.

Yılmaz'ın değerlendirmesinde temel ayrım, bütçedeki nominal artışlarla çalışanların ve emeklilerin satın alma gücü arasında bulunuyor. Harcama ödeneklerinin büyümesinin, maaşların fiyat artışları karşısında korunacağı anlamına gelmediğini belirten Yılmaz, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) transferlerindeki genişlemeyi ise olası ek destekler açısından değerlendiriyor.

Harcama artışı enflasyon varsayımını aşıyor

Yılmaz'ın Meclis'e sunulan tekliften aktardığı rakamlara göre, harcamalar 27,3 trilyon TL, gelirler 23,4 trilyon TL olarak planlanıyor; iki kalem arasındaki fark 3,9 trilyon TL. Aynı değerlendirmede harcamaların önceki yıla göre yüzde 38,7, gelirlerin ise yüzde 37,5 büyümesinin öngörüldüğü belirtiliyor.

Yılmaz, teklifin yıllık ortalama tüketici enflasyonunu yüzde 22,5, yıl sonundaki oranı ise yüzde 21 kabul ettiğini söylüyor. Buna karşılık faiz ödemeleri hariç harcamalardaki artışın yüzde 38,4 olarak programlandığını, karşılaştırmada 2026 gerçekleşme tahmini yerine başlangıç bütçesi kullanıldığında oranın yüzde 44'e ulaştığını belirtiyor.

Bu farkı, enflasyonu düşürme hedefinin harcama ve vergi planlarına yeterince yansımadığı şeklinde yorumlayan Yılmaz, bütçenin fiyat baskılarını artırabileceği görüşünde. Kendi tahmininde, 2027 sonunda enflasyonun %25'in altına inmesini beklemiyor; bu değerlendirme, aktardığı yüzde 21'lik bütçe varsayımından ayrılıyor.

Maaş hesabı fiyat gerçekleşmelerine bağlı

Yılmaz'a göre kamu personelinin ücret artışları için ayrılan ödenek, önceki yıla kıyasla ortalama yüzde 24 yükseliyor. Ancak bu yıllık ödenek değişimi ile ocak ayında maaşlara uygulanabilecek artış aynı gösterge değil; Yılmaz'ın yıl başı hesabı, kalan aylardaki enflasyonun belirli bir patikayı izlemesine dayanıyor.

Bu hesapta ekim enflasyonu %2,6, kasım %1,15 ve aralık %1 kabul ediliyor. Yılmaz, bu varsayımlar gerçekleşirse 2027 başında memurlar ile memur emeklilerinde artışın yüzde 8,4, işçi emeklilerinde ise yüzde 10,5 düzeyinde oluşmasını bekliyor; oranlar kesinleşmiş bir zam kararını ifade etmiyor.

Yılmaz, hedeflenen fiyat artışlarına göre belirlenen ücretlerin, gerçekleşen enflasyon daha yüksek olduğunda dönem içinde değer kaybettiğini vurguluyor. Bu görüşünü, 2026 için aktardığı %16'lık hedef ile kendi %30'un altında olmayan yıl sonu tahmini arasındaki farkla açıklıyor. Tahmin edilen sapmanın sürmesi halinde çalışanların ve emeklilerin satın alma gücündeki kaybın devam edeceğini savunuyor.

Vergi tarafındaki hesabı da koşullu: Ekimde üretici fiyatlarının aylık %2,5 yükselmesi halinde 2027 yeniden değerleme oranını %27,9 hesaplıyor. Yılmaz, bütçede vergi gelirleri için öngörüldüğünü belirttiği yüzde 36,5'lik artış karşısında, bazı alanlarda yeniden değerleme oranının düşürülmesini beklemeyi iyimser buluyor.

SGK transferinin kullanım alanı belirsiz

Yılmaz'ın aktardığına göre SGK'ye bütçeden ayrılan transferler, önceki yıla kıyasla yüzde 66 artırılıyor. Bu oranı genel harcama büyümesinden ayrıştıran Yılmaz, kaynağın nereye yöneltileceğinin henüz açıklığa kavuşmadığını belirtiyor; transfer artışını doğrudan kesinleşmiş bir emekli zammı olarak sunmuyor.

Yılmaz üç olası açıklama sıralıyor: Devlet katkısının kaldırılması halinde kurumun finansman ihtiyacının bütçeden karşılanması, emeklilere ek ödeme veya sosyal yardım sağlanması ve işverenlerin prim desteklerinin genişletilmesi. İlk olasılık kurumun mali dengesine, ikincisi hane gelirlerine, üçüncüsü ise işverenlere ayrılan desteğe ilişkin. Bunlar açıklanmış uygulamalar değil, Yılmaz'ın transfer artışına ilişkin senaryoları.

Olası bir 2027 seçimiyle bağlantı kurulacaksa SGK ve fon transferlerinin incelenmesi gerektiğini söyleyen Yılmaz, fon kaynaklarının savunma sanayisi ile sosyal dayanışma arasında nasıl bölüşüldüğünü önemli buluyor. Bu yorum bir seçim takvimi açıklamasına dayanmıyor. Yılmaz'a göre Meclis görüşmelerinde ilgili bakanlığın transfer ayrıntıları, artışın mevcut finansman ihtiyacına mı yoksa ek desteklere mi ayrıldığını netleştirecek.